Tuesday, April 1, 2003
"Translate It" is designed for the many people who are required to translate English into Thai. It will also be useful for those who like some Thai-language support for their English lessons. These lessons are also very popular with expatriates who are learning Thai at an advanced level.
FOR THAI-WINDOWS 95 USERS, *THIS PAGE IS BEST VIEWED IN CordiaUPC (14 pt) OR OTHER UPC THAI-COMPATIBALE FONTS SUCH AS LILY, DILLENIA, EUCROSOCIA, FREESIA OR IRIS*
FOR INTERNATIONAL USERS, THAI FONTS CAN BE OBTAINED FROM THE FOLLOWING URL: http://thaigate.nacsis.ac.jp/files/thaifonts.html
..............................................................
|
|
สวัสดีค่ะ
บทเรียนแปลวันนี้มีจุดประสงค์ให้คุณเพิ่มพูน
"คลังคำ" ส่วนตัว ด้วยถ้อยคำสำนวนเกี่ยวกับการหมั้น
และการแต่งงาน แม้ว่าคู่บ่าวสาวในบทเรียนนี้จะไม่ใช่มนุษย์แต่เป็นต้นสักกับต้นลำดวนก็ตาม
แสดงให้
เห็นความฉลาดล้ำลึกของภูมิปัญญาไทยในอันที่จะส่งเสริมให้รักต้นไม้
และรักธรรมชาติ โดยใช้ยุทธวิธี
อิงประเพณีไทยที่น่าชื่นชม อันที่จริงประเพณีการบวชต้นไม้และการแต่งงานต้นไม้นี้เป็นสิ่งที่เห็นได้ใน
สังคมชนบทที่มีต้นไม้ใหญ่ ซึ่งมีคุณค่าต่อผืนป่าต้นน้ำลำธาร และความอุดมสมบูรณ์ของชนบท
ซึ่งมีผล
ครอบคลุมมาถึงสังคมเมืองด้วย การแปลเรื่องแบบนี้ก็จรรโลงใจดีนะคะเพราะเป็นการส่งเสริมการ
สร้างความดีงามในหมู่มวลมนุษย์ ขอเชิญติดตามได้ค่ะ
Trees engaged
in Thai-style ceremony to promote nature (1)
Presents of rice, peas, fertiliser accepted
Anjira Assavanonda
-
An engagement ceremony yesterday followed in the traditional
Thai style but for its botanic focus. The engagement ring,
presents, and even the would-be bride and groom were trees.
- The
groom, standing still and tall before guests at the Tourism
Authority of Thailand's main hall, was a teak tree with
a piece of checked cloth wrapped around its trunk. The bride
was a lamduan tree, sphaerocoryne clavipes.
- The
teak represented the strength of men while lamduan, with
its yellow sweet-smelling flower, symbolised the tenderness
of women.
- The
ceremony was co-hosted by the TAT, Renova, a public relations
firm, and Valai Alongkorn Rajabhat Institute to promote
love for plants and nature.
- The
wedding will be held on March 8 at Fountain Court, Seacon
Square on Srinakarin road.
|
พิธีหมั้นต้นไม้
แบบไทย
เพื่ออนุรักษ์ธรรมชาติ
(๑)
สินสอดเป็นข้าว ถั่ว และปุ๋ย
อัญจิรา อัศวนนท์
-
พิธีหมั้นเมื่อวานนี้ เป็นไป
ตามประเพณีไทย แต่มุ่ง
ความสำคัญไปที่ต้นไม้
แหวนหมั้น สินสอด แม้แต่
เจ้าบ่าวและเจ้าสาวล้วน
เป็นต้นไม้ทั้งสิ้น
- เจ้าบ่าวยืนสูงตระหง่าน
เบื้องหน้าบรรดาแขกเหรื่อใน
ห้องโถงใหญ่ของการท่องเที่ยว
แห่งประเทศไทย เจ้าบ่าวคือ
ต้นสักที่มีผ้าตาสี่เหลี่ยมคาด
เคียนโดยรอบ ส่วนเจ้าสาวคือ
ต้นลำดวน หรือสเฟียโรโครีน
คลาวิปิส
- ต้นสักเป็นสิ่งแทนพลังที่แข็งแรง
ของผู้ชาย ส่วนต้นลำดวน ซึ่งมี
ดอกสีเหลืองหอมหวานเป็น
สัญลักษณ์ของความอ่อนละมุน
ของผู้หญิง
- พิธีนี้จัดโดยเจ้าภาพร่วมซึ่งมี
องค์การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย
บริษัท ประชาสัมพันธ์รีโนวา และ
สถาบันราชภัฎวไลอลงกรณ์ ทั้งนี้
เพื่อส่งเสริมความรักพืชพันธุ์ไม้
และธรรมชาติ
-
กำหนดจัดการแต่งงานในวันที่ 8
มีนาคม ณ ลานน้ำพุซีคอนสแควร์
ถนนศรีนครินทร์
|
|
คำอธิบาย
ภูมิหลังเกี่ยวกับวัฒนธรรมประเพณีของไทยเราเองเป็นพื้นฐานที่สำคัญของนักแปล
เพราะประเพณี
ของไทยก่อให้เกิดความเข้าใจประเพณีของต่างชาติ สำนึกและยอมรับในความแตกต่างหลากหลาย
มีทัศนคติที่ดีที่จะประสานสอดคล้องกับผู้อื่น ประเพณีหมั้นและแต่งงานเป็นวัฒนธรรมที่เข้าใจไม่ยาก
เพราะมีอยู่ในทุกชาติทุกวัฒนธรรม เพียงแต่รายละเอียดแตกต่างกันเท่านั้น
ประเพณีหมั้นในแบบเรียน
แปลวันนี้ไม่มีอะไรสลับซับซ้อน เพียงแต่ต้องแสวงหาถ้อยคำมาเทียบเคียงกันให้เหมาะสมเท่านั้นเอง
หัวบท
Trees engaged n. ถ้าแปลตามตัวคือต้นไม้ถูกหมั้น ซึ่งไม่ใช่สำนวนไทย
ดังนั้นจึงต้องนำคำ
ceremony n. มาประกอบด้วย จึงได้สำนวนไทยๆว่า พิธีหมั้นต้นไม้
ซึ่งเรียกร้องความสนใจ
ของผู้อ่านได้ดีมาก เพราะเป็นสิ่งแปลกแตกต่างไปจากปกติธรรมดา
นี้คือศิลปะของการตั้งชื่อบทความ
ซึ่งคุณอัญจิรา อัศวนนท์ นำมาใช้อย่างฉลาดเสมอ
to
promote
v. เลื่อนขั้น กระตุ้น ก่อการ ก่อตั้ง สนับสนุนส่งเสริม จากหลายความหมายนี้นำไป
สู่ความหมายว่าอนุรักษ์ ดังนั้นเพื่อให้ฟังดูฉลาดสมกับผู้เขียน
ดิฉันจึงใช้ศัพท์ซึ่งเป็นที่คุ้นเคยแล้วว่า
อนุรักษ์ ค่ะ
โปรยหัวบท
ถ้อยคำสำนวนแบบไทยๆ ทรัพย์สิ่งของที่ใช้ในการสู่ขอหรือหมั้น
คือสินสอดทองหมั้น ซึ่งเทียบเคียง
ได้กับคำ presents n. ของขวัญในที่นี้ ดิฉันใช้เพียงสั้นๆว่า
สินสอด เพื่อให้เเหมาะสมกับเนื้อที่
เพียงเล็กน้อยสำหรับโปรยหัวบทค่ะ ส่วน fertiliser n.
หรือ fertilizer (อเมริกัน) ปุ๋ย สิ่งที่ทำให้เกิด
ลูก สิ่งที่ทำให้ดินอุดมสมบูรณ์
ย่อหน้าที่
1
อย่าลืมขั้นตอนการแปลที่เริ่มด้วยการอ่านนะคะ
อ่านให้ตลอดทั้ง 5 ย่อหน้าเพื่อทำความเข้าใจเรื่อง
ทั้งหมด หรือองค์รวมของเรื่อง แล้วเก็บใจความสำคัญไว้ ต่อจากนั้นจึงอ่านเจาะทีละย่อหน้า
การอ่านเพื่อทำความเข้าใจองค์รวมของเรื่องนี้เป็นเกราะป้องกันมิให้แปลผิดค่ะ
เพราะถ้าผู้แปล
ไม่เข้าใจเรื่องที่แปล และจับใจความสำคัญไม่ได้จะทำให้แปลผิด
ซึ่งเป็นโทษมหันต์ของการแปลค่ะ
ต่อจากนั้นจึงทำความกระจ่างหน่วยย่อย ซึ่งได้แก่ความหมายของถ้อยคำสำนวน
ความรู้ ความคิด และ
อารมณ์ที่แฝงอยู่ในความหมาย ใจความสำคัญของย่อหน้านี้บอกว่า
ใคร ทำอะไร เมื่อใด คำตอบ
เรียงตามลำดับคำถามคือ พิธีหมั้นต้นไม้เป็นไปตามประเพณีไทย
เมื่อวานนี้
botanic
หรือ botanical adj. เกี่ยวกับพืช, ต้นไม้ ถ้าเป็นคำนาม
botanic คือยาที่ได้จากพืช
ยาสมุนไพร สมุนไพร
engagement
ring n. แหวนหมั้น
bride
n. เจ้าสาว
groom
หรือ bridegroom เจ้าบ่าว
presents
n. สินสอดทองหมั้น หรือ bride price
ย่อหน้าที่
2
อีกจุดหนึ่ง คือ เรื่องของการใช้ passive voice ค่ะ ในการแปลอนุประโยค
so they can be
photographed เราไม่ควรใช้โครงสร้างเดิมว่า เพื่อที่สัตว์จะถูกถ่ายภาพได้
หากมีทางเลือก
ที่ดีกว่าอย่าง เพื่อที่พวกเขาจะได้ถ่ายภาพสัตว์เหล่านั้นได้
เพราะอย่างที่เคยบอกแล้วว่า
ในภาษาไทยนั้น เราไม่ใช้คำว่า "ถูก" กันอย่างพร่ำเพรื่อนักหรอกค่ะ
ควรใช้เฉพาะแต่ในบริบทที่มี
ความหมายด้านลบเท่านั้น เช่น ถูกตี ถูกรถชน ฯลฯ ดังนั้น เมื่อแปลอนุประโยคถัดไปอย่าง
that
causes a picture to be taken ผู้แปลจึงใช้หลักการเดียวกัน
คือ กลับโครงสร้างจาก passive
voice ให้เป็น active voice และเพิ่มความว่า ในทันที เข้าไป
เพื่อสื่อความเข้าใจให้ชัดเจนยิ่งขึ้นค่ะ
ย่อหน้าที่
2
ใจความสำคัญของย่อหน้านี้บอกว่าเจ้าบ่าวเจ้าสาวเป็นต้นอะไรบ้าง
อยู่ที่ไหน
the
Tourism Authority of Thailand หรือ TAT (ในย่อหน้า
4) n. คือองค์การ ท่องเที่ยว
แห่งประเทศไทย
teak
tree หรือ teak n. ต้นสัก
checked
cloth n. ผ้าตา ผ้าขาวม้า ผ้าที่มีลายเป็นตาๆ ตาสี่เหลี่ยมด้านเท่า
หรือตารางสี่เหลี่ยม
wrapped
around v. คาดเคียนโดยรอบ ถ้าเป็นคนก็จะเขียนคำแปลว่าคาดพุง
,คาดเอว
lamduan
tree n. ต้นลำดวน sphaerocoryne clevipes n.
เป็นชื่อทางวิชาพฤกษศาสตร์ ใช้
ทับศัพท์ตามเสียงอ่านว่า สเฟียโรโครีน คลาวิปิส
ย่อหน้าที่
3
ใจความของย่อหน้านี้เป็นคำตอบแก้ความสงสัยของผู้อ่านอย่างทันทีทันใด
ทันใจยิ่งนักว่าเหตุใดต้อง
เป็นต้นสักและต้นลำดวน ทั้งๆ ที่มีต้นไม้อื่นๆ นับหมื่นแสน
represented
v. เป็นตัวแทน สิ่งแทน
symbolised
v. เป็นสัญลักษณ์
tenderness
n. ความอ่อนโยน อ่อนหวาน ความนุ่มนวลละมุนละไม
ย่อหน้าที่
4
ใจความของย่อหน้านี้กล่าวถึงเจ้าภาพร่วม
ปัญหาของการแปลคือชื่อเฉพาะ
TAT
เป็นตัวย่อของคำเต็มในย่อหน้า 2 ที่ผ่านมา องค์การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย
บริษัท
Renova ใช้ทับศัพท์
Valai
Alongkorn Rajabhat Institute คือ สถาบันราชภัฎวไลอลงกรณ์
ย่อหน้าที่
5
ใจความของย่อหน้านี้
กล่าวถึงกำหนดงานแต่งงาน สถานที่จัดงาน
to
be held on ..at กริยาวลี กำหนดเวลา และสถานที่ (สำหรับงานพิธีต่างๆ
การประชุม ฯลฯ)
ต่อด้วย เดือน วันที่... และสถานที่ ชื่อเฉพาะ
Fountain
Court n. ลานน้ำพุ ไม่ใช้ทับศัพท์เพราะเป็นชื่อเฉพาะที่ประกอบด้วยคำสามัญ
ที่บ่งบอกความหมายแต่ชื่อเฉพาะ
Seacon
Square ประกอบด้วยคำเฉพาะ ซึ่งไม่ต้องแปล เช่นเดียวกับชื่อเฉพาะ
Srinakarin
road n. ถนนศรีนครินทร์
สัปดาห์หน้าจะนำเสนอรายละเอียดที่น่าสนใจมากของพิธีหมั้นค่ะ
สวัสดี
|
This lesson is based on a short excerpt of an article from the Bangkok Post. The translation and commentary were prepared by Professor Dr Sidtha Pinitpouvadol, Doctorat (Lettres) d'Universit? de Paris (Sorbonne) in Comparative Literature, Cert. in Translation and Teaching of Translation, AUPELF. Dr Sidtha has taught translation for many years at Ramkhamhaeng University, and University of Kasetsart.
Back to our home page
Read our other translate it columns here.
| Comments to Ajaan Sunee
at 
suneec@bangkokpost.co.th |
| © The Post Publishing Public Co., Ltd.
All rights reserved 2002
Last modified: March 31, 2003 |
| |
