Tuesday, September 16, 2003
"Translate It" is designed for the many people who are required to translate English into Thai. It will also be useful for those who like some Thai-language support for their English lessons. These lessons are also very popular with expatriates who are learning Thai at an advanced level.
FOR THAI-WINDOWS 95 USERS, *THIS PAGE IS BEST VIEWED IN CordiaUPC (14 pt) OR OTHER UPC THAI-COMPATIBALE FONTS SUCH AS LILY, DILLENIA, EUCROSOCIA, FREESIA OR IRIS*
FOR INTERNATIONAL USERS, THAI FONTS CAN BE OBTAINED FROM THE FOLLOWING URL: http://thaigate.nacsis.ac.jp/files/thaifonts.html
..............................................................
|
|
วันนี้คอลัมน์
translate it มีความยินดีและภูมิใจแนะนำนักแปลท่านใหม่ค่ะ อาจารย์จินตนา
ใบกาซูยี
ถึงแม้ท่านจะใหม่สำหรับคอลัมน์นี้ แต่ในวงการนักแปลแล้ว ท่านไม่ใหม่เลยค่ะ
สวัสดี
ท่านผู้อ่าน
วันนี้ในฐานะ
"มือใหม่" ของคอลัมน์นี้ ขอเริ่มต้นชิ้นงาน ที่เราจะเสริมแรงเพิ่มทักษะการแปลงาน
วิชาการกันดีกว่านะ อย่าเพิ่งทำหน้าเบื่อซิ ! ไม่ว่าจะเบื่องาน หรือเบื่อฝีมือเขียนของมือใหม่
ก็แล้ว
แต่ ขอบอกว่า...งานแปลวิชาการนี้ นับวันทวีความสำคัญยิ่งขึ้น ก็มันเป็นงานถ่ายโอนความรู้
และเทคโนโลยีสมัยใหม่จากต่างประเทศ ผ่านกำแพงภาษา เข้ามาต่อยอดความรู้เดิมของไทยเรา
นะซิ จำเป็นอย่างยิ่งที่เราควรพุ่งความสนใจให้กับงานแปลด้านนี้
งานแปลวิชาการ
ต้องการ ความถูกต้อง (ตามเนื้อหางานเขียนชิ้นเดิม แต่ถ้างานเขียนเดิมผิด
ผู้แปล
ก็ต้องแปลตามนั้น และทำเชิงอรรถไว้) ความชัดเจนตรงไปตรงมา (ไม่ใช้สำนวนโวหารแบบบันเทิงคดี)
และ ความน่าอ่าน (ในความหมายว่าอ่านเข้าใจได้ดี ตามลักษณะการใช้สำนวนภาษาไทย)
มี 3 ลักษณะ
ใหญ่ๆ เช่นนี้ เป็นนักแปลด้านวิชาการได้แล้ว ถ้าแต่จะเป็นนักแปลด้านวิชาการที่ดี
ต้องมีอย่างอื่นอีก...
ที่จริงงานแปลวิชาการนี้
ในความคิดของดิฉัน ดูออกจะง่ายกว่างานแปลบันเทิงคดีอยู่มาก นักแปลด้าน
วิชาการอย่างเพิ่งส่ง "ค้อน" มาให้นะคะ เพียงแต่ถ้ารู้ คำศัพท์ วลี และประโยค
ที่ศาสตร์สาขาที่จะแปล
เท่านั้น อ้อ... ค้นคว้าความรู้สาขานั้นด้วย... อีกนิดเดียว ก็ไม่ยากแล้ว
เปรียบเทียบกับบันเทิงคดี ที่ต้อง
ใช้ความคิดอ่าน และความรู้ด้าน สำนวนภาษา ที่ต้องงดงามสละสลวยสมบูรณ์
เท่าเทียมงานเขียนของเดิม
เข้าด้วย... พูดอีกอย่างหนึ่ง ต้องใช้ "พรสวรรค์" ของผู้แปลด้วย เห็นไหมว่าแค่นี้
ยากกว่ากันแล้ว
มิพักต้อง
พูดองค์ประกอบอื่นๆ อีก
การแปลควรสั้นกะทัดรัด
เพราะเนื้อที่ข่าว ไม่พอให้ใส่ข้อความยาวได้ แต่ในที่นี้เป็นการฝึกแปลข่าวเชิง
วิชาการ เพื่อให้ได้เนื้อความข่าวครบสมบูรณ์ จึงขอใช้ข้อความยาวเต็มประโยคสมบูรณ์
 |
Shanghai buys back lost calligraphic work (1) Beijing, AFP
- The
Shanghai Museum has paid $4.5 million (186 million baht) to
retrieve a calligraphic collection which experts termed the
most significant event in cultural relics preservation since
communist China was founded in 1949.
-
The four - volume "Chunhuage Tie" (Model Letters from the
Imperial Archives in the Chunhua Reign) was bought from a
US collector after mysteriously disappearing in the 1940s,
the China Daily said yesterday.
- Calligraphy,
archaeology and ancient history experts unanimously agreed
that it was money well spent. "The return of Chunhuage Tie
is the most significant event in the history of cultural relics
preservation since 1949," said Qi Gong, a famed art historian
and calligrapher.
|
นครเซี่ยงไฮ้ซื้อ
อักษรเขียนโบราณ
งานที่สาบสูญคืนมา (๑) สำนักข่าวฝรั่งเศษ, ปักกิ่ง
- พิพิธภัณฑ์เซี่ยงไฮ้
จ่ายเงิน
4.5 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (189
ล้านบาท) ซื้อกลับคืนงานรวม
อักษรเขียนโบราณชิ้นหนึ่ง ที่ผู้
เชี่ยวชาญยกให้เป็นเหตุการณ์
ที่สำคัญยิ่งยวดในวงการเก็บ
รักษามรดกตกทอดด้านวัฒนธรรม
นับตั้งแต่มีการจัดตั้งรัฐบาลจีน
คอมมูนิสต์ในปี 1949 เป็นต้นมา
- เอกสาร
4 เล่ม มีชื่อว่า
"ชวิ้นหว้าเก่อ เที้ย" (ตัวอักษร
ต้นแบบจากหอจดหมายเหตุหลวง
ในยุคสมัยชวึ้นหว้า) ซื้อมาจาก
นักสะสมอเมริกันรายหนึ่ง หลัง
จากสูญหายไปอย่างลึกลับในปี
1940 หนังสือพิมพ์ ไชน่า เดลี่
ข่าวเมื่อวาน
- ผู้เชี่ยวชาญด้านอักษรเขียนโบราณ
โบราณคดี และประวัติศาสตร์ยุค
โบราณเห็นพ้องต้องกันว่า เงินใช้
คุ้มค่าทีเดียว "การได้เอกสาร
ชวึ้น หว้า เก่อ เที้ย กลับคืนมา
เป็นเหตุการณ์สำคัญยิ่งยวดใน
ประวัติศาสตร์แห่งการรักษา
มรดกตกทอดด้านวัฒนธรรม
ตั้งแต่ปี 1949 มา" ฉี กง นัก
ประวัติศาสตร์ศิลป์และนักคัด
อักษรเขียนโบราณ ผู้มีชื่อเสียง
คนหนึ่งกล่าว
|
|
หัวข่าว
เซี่ยงไฮ
เป็นเมืองใหญ่และสำคัญยิ่งของจีนทางใต้ จึงควรใส่ นคร เข้าไปด้วย
calligraphic work
หมายถึง งานด้านอักษรโบราณเขียนด้วยลายมือ มาจาก calligraphy
หมายถึง ศิลปะหรือ ศาสตร์ว่าด้วย
การคัดลายมือ หรือคัดลอกหรือการเขียนด้วยลายมือสวยงาม ดัง เช่น
การคัดอักษรจากศิลาจารึก หรือ
การเขียนอักษรจีนโบราณ
ย่อหน้าที่
1
to
retrieve (v.) มีหลายความหมาย เป็นไปในทำนองว่า เอากลับคืนมา
จึงขอเลือกใช้ ซื้อกลับคืน
เพราะตรงและชัดเจนดี a calligraphic collection หมายถึงงานรวมอักษรเขียนโบราณชิ้นหนึ่ง
(ขอให้สังเกตการใช้ ลักษณะนามของคำ เมื่อแปลเป็นภาษาไทย ควรใช้ให้ถูกต้องและเหมาะสม
termed
(v.) เป็น past tense หมายถึง เรียกว่า, ถือว่า, จัดเป็น ขอใช้ว่า
ยกให้เป็น cultural relics
preservation หมายถึง การเก็บรักษามรดกตกทอดด้านวัฒนธรรม preservation
เป็นศัพท์
วิชาการด้านนิเวศวิทยา จึงต้องใช้ให้ตรงตามศัพท์บัญญัติ คือ การเก็บรักษา
relics (n.) คือ มรดก
สิ่งที่ตกทอดมา cultural (adj.) มาจาก culture (n.)
เวลาแปล จึงต้องใช้ ด้าน, ทาง, เชิง เข้าไปด้วย
communist China หมายถึง รัฐบาลจีนคอมมิวนิสต์ จะแปลตรงตัวว่า
จีนคอมมูนิสต์ ความดูจะขาดไป
ย่อหน้าที่
2
The
four-volume คือ 4 เล่ม ต้องหมายถึง เอกสาร จึงควรเติมคำ
เอกสาร เข้าไป เพื่อให้ความดีขึ้น
Model Letters หมายถึง ตัวอักษรต้นแบบ ดัง เช่นตัวลายสือไทยสมัยพ่อขุนรามกำแหง
Imperial
Archives หมายถึง หอจดหมายเหตุจักรพรรดิ ที่เก็บเอกสารราชการแผ่นดิน
มีคำไทยใช้ว่า หอจดหมายเหตุหลวง จึงขอใช้คำนี้แทน 1940s
หมายถึง ปีที่ 40 ของศตวรรษที่ 19 แต่ขอใช้คำอย่าง
ง่ายๆ ว่า ปี 1940 (โดยไม่ต้องมี ค.ศ. อีก) The China
Daily หมายถึง หนังสือพิมพ์ ไชนา เดลี่ เป็น
ชื่อหนังสือในจีน เช่น Bangkok Post จึงไม่ต้องแปล ใช้เขียนทับศัพท์
ชื่อหนังสือ ชื่อหนังสือพิมพ์ และชื่อวารสาร นิตยสาร หรือชื่อวิสามานยนามอื่นๆ
นิยมใช้ตัวเอนพิมพ์ทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ
ย่อหน้าที่
3
unanimously
agreed หมายถึง ยอมรับพร้อมเพรียงกัน, เป็นเอกฉันท์ แต่ดิฉันขอใช้สำนวนว่า
เห็นพ้องต้องกัน money well spent หากแปลตรงตัว จะดูธรรมดา
ไม่ใช่เงินจำนวนมากเช่นนี้
จึงขอใช้ เงินใช้คุ้มค่าที่เดียว art historian and
calligrapher ใช้ นัก ประวัติศาสตร์ศิลป์
และ นัก คัดอักษรเขียนโบราณ เพราะ นักหมายถึง ผู้ชำนาญในวิชานั้นๆ
แล้วเจอกันในตอนต่อไปในสัปดาหน้าค่ะ
จินตนา ใบกาซูยี
|
This lesson is based on a short excerpt of an article from the Bangkok Post. The translation and commentary were prepared by Acharn Chintana Bhaigasuyee, MA is Reading and Language Arts from Florida State University, Tallahassee, Florida, USA. Acharn Chintana had been the Director of Book Translation Institute, Department of Curriculum and Instruction Development, Ministry of Education for many years.
Back to our home page
Read our other translate it columns here.
| Comments to Ajaan Sunee
at 
suneec@bangkokpost.co.th |
| © The Post Publishing Public Co., Ltd.
All rights reserved 2002
Last modified: September 15, 2003 |
| | 
