Tuesday, August 31, 2004
"Translate It" is designed for the many people who are required to translate English into Thai. It will also be useful for those who like some Thai-language support for their English lessons. These lessons are also very popular with expatriates who are learning Thai at an advanced level.
FOR THAI-WINDOWS 95 USERS, *THIS PAGE IS BEST VIEWED IN CordiaUPC (14 pt) OR OTHER UPC THAI-COMPATIBALE FONTS SUCH AS LILY, DILLENIA, EUCROSOCIA, FREESIA OR IRIS*
FOR INTERNATIONAL USERS, THAI FONTS CAN BE OBTAINED FROM THE FOLLOWING URL: http://thaigate.nacsis.ac.jp/files/thaifonts.html
..............................................................
|
|
สวัสดีค่ะ
ฉบับนี้
ขอนำข่าวด้านสิ่งแวดล้อมมาเป็นตัวอย่างแปล นอกเหนือจากสาระข่าวที่น่าสนใจตรงที่ว่า
สิ่งมหัศจรรย์ของโลกที่มีอายุยั่งยืนนับเป็นพันๆ ปี อาจต้องถูกทำลายด้วยฝีมือคนรุ่นเรานี่แล้ว...ฮึ!
กำแพงหินใหญ่ยักษ์ยังแพ้คนได้!
ยังมีข้อน่าสนใจในด้านการแปลมาฝาก
คือ ข่าวเช่นนี้ ต้องมีการเกลาภาษา ปรับเปลี่ยนโยกย้าย
เพิ่มเติม ตัดตอน เพื่อให้เป็นข้อความที่อ่านเข้าใจและสละสลวย ไม่แปลไปตามลำดับประโยค
ของภาษาต้นฉบับ นอกจากนี้ ยังมีเรื่องการทับศัพท์ภาษาจีน ขอบอกกล่าวให้แฟนๆ
นักแปลทราบ
ว่า ขณะนี้ราชบัณฑิตยสถานกำลังประชุมสัมมนาเรื่องนี้กันอยู่ ผลสรุปคงออกมาอีกไม่นาน
ให้พวก
เราได้ใช้กันอย่างถูกต้องเสียที
เอาละ
เรามาแปลด้วยกันนะคะ
CHINA / CULTURAL HERITAGE
Report:
Great Wall needs legal protection
Beijing,
AFP
- Barely
one-third of China's 2, 000-year-old Great Wall remains, a
new report showed yesterday, prompting calls for tougher legislation
to protect the landmark structure before it is too late.
- No
more than 2, 500km remain of the 6, 300km-long wall that was
built or reinforced during the Ming Dynasty (1368-1644), Xinhua
news agency cited the Chinese Academy of the Great wall report
as showing. The rest is in various stages of decay or has
been demolished.
- In
an effort to preserve the wall, the academy appealed to the
government to make a survey of the entire wall and enact legislation
on protecting it.
- It
also called for tougher punishments for those destroying the
wall, the report said. Some local governments have torn down
the wall, paving way for new construction projects while some
businessmen restored the wall for tourism use without authorisation
and not in accordance with its original design.
- It
cited as an example a real estate developer who recently built
11 villas near the Badaling section in suburban Beijing, "damaging
the ancient outlook of this segment of the Great Wall".
- White
ants are eating away at China's cultural heritage, slowly
devouring irreplaceable historical buildings in the ancient
capital of Xian, state media reported yesterday.
- The
insects love old wood more than anything else. Structures
such as the Dayan Pagoda, built 1, 400 years ago, or the even
older Beilin Museum, run a serious risk of being transformed
into insect dung, the China Daily said.
|
ข่าวจากจีน/มรดกด้านวัฒนธรรม
รายงาน:
กำแพงเมืองจีน
ต้องมีกฎหมายคุ้มครอง
สำนักข่าวเอเอฟพี ปักกิ่ง
- รายงานฉบับใหม่เปิดเผย
เมื่อวานนี้ว่า กำแพงเมืองจีน
อายุเก่าแก่ 2, 000 ปี หลง
เหลืออยู่เพียงหนึ่งในสาม
กระตุ้นให้เกิดข้อเรียกร้อง
การออกกฎหมายที่เข้มงวดขึ้น
เพื่อคุ้มครองสิ่งก่อสร้างสำคัญ
แห่งนี้ ก่อนสายเกินไป
- สำนักข่าวซินหัว
อ้างรายงาน
ของสภาวิจัยกำแพงเมืองจีน
แห่งประเทศจีนว่า กำแพงที่
เหลืออยู่นี้ มีไม่เกิน 2, 500
กิโลเมตร จากกำแพงที่ยาว
6, 300 กิโลเมตร สร้างขึ้น
หรือเสริมเพิ่มขึ้นในช่วง
ราชวงศ์หมิง (1368-1644)
นอกนั้นอยู่ในช่วงระยะผุกร่อน
ต่างกันไป หรือพังลงไปแล้ว
- สภาวิจัยได้ใช้ความพยายาม
หาทางเก็บรักษากำแพงนี้ไว้
โดยได้เรียกร้องให้รัฐบาลทำ
การสำรวจกำแพงทั้งหมด
และตรากฎหมายเพื่อคุ้มครอง
กำแพง
- รายงานข่าวแจ้งว่า
สภาวิจัย
ยังเรียกร้องให้มีบทลงโทษ
ที่หนักขึ้น สำหรับบุคคลผู้
ทำลายกำแพงพวกนี้ รัฐบาล
ท้องถิ่นบางเขตได้รื้อทลาย
กำแพงทิ้ง เพื่อเปิดทางให้
โครงการก่อสร้างใหม่ๆ เข้า
ไป ในขณะที่พวกนักธุรกิจก็
บูรณะกำแพงขึ้นใหม่ เพื่อ
ผลประโยชน์ด้านการท่องเที่ยว
ทั้งๆ ที่ไม่มีการอนุญาต และ
ทำไม่เข้ากับรูปแบบดั้งเดิม
- สภาวิจัยได้ยกตัวอย่างอ้างถึง
นักจัดสรรบ้านและที่ดินรายหนึ่ง
ที่เพิ่งสร้างคฤหาสน์ 11 หลัง
ใกล้เขตป้าต้าหลิง แถบชาน
เมืองนครปักกิ่งว่า "ทำลาย
ทัศนียภาพเก่าแก่โบราณของ
กำแพงเมืองจีนในซีกนี้ไป"
- สื่อมวลชนของรัฐรายงานข่าว
เมื่อวานนี้ว่า ปลวกกำลังกัดกิน
และทำลายอาคารโบราณสถาน
ที่ซีอานเมืองหลวงเก่าแก่อย่าง
ช้าๆ ซึ่งมรดกด้านวัฒนธรรม
ของจีนเหล่านี้ไม่สามารถฟื้น
คืนสภาพเดิมได้อีก
- หนังสือพิมพ์ไชน่า
เดลี่ รายงานว่า
ปลวกเหล่านี้ชื่นชอบไม้เก่าๆ มาก
กว่าสิ่งอื่นใดทั้งสิ้น สิ่งก่อสร้างบาง
อย่าง เช่น เจดีย์ต้ายานซึ่งสร้างเมื่อ
1,400 ปีมาแล้ว หรือพิพิธภัณฑ์
เป่ย์หลินที่เก่าแก่ยิ่งกว่า อยู่ในภาวะ
เสี่ยงอย่างร้ายแรง ที่จะเปลี่ยน
สภาพเป็นมูลปลวก
|
|
หัวข่าว
Report:
คือ รายงานการศึกษาเรื่องกำแพงเมืองจีน ซึ่งอาจมีชื่อยาว ผู้เขียนข่าวจึงตัดให้สั้น
แล้ว
ใช้เครื่องหมาย : แทน การใช้เครื่องหมายทวิภาค : ในลักษณะเช่นนี้ในภาษาไทยสามารถใช้ได้ตาม
หลักเกณฑ์การใช้เครื่องหมายวรรคตอนและเครื่องหมายอื่นๆ...
ของราชบัณฑิตยสถาน น.9 ข้อ 5
และข้อ 6 โดยอนุโลม ดังนั้นการเขียนหัวข่าวเป็นภาษาไทยโดยใช้เครื่องหมายวรรคตอนนี้
จึงทำได้
โดยอนุโลม ไม่ผิดกติกาค่ะ
ย่อหน้าที่
1
5
เป็นการสรุปข่าวทั้งหมดที่กล่าวถึง กำแพงเมืองที่ยังหลงเหลืออยู่
ต้องการให้มีกฎหมายคุ้มครอง
มิฉะนั้นจะสูญเสียไปหมด 5barely
(v.) เกือบจะ, พอมีอยู่, อยู่เพียง จะเลือกใช้คำใดก็ได้ แต่ต้อง
ใส่ในตำแหน่งที่ถูกต้อง คำนี้ขยาย remains (v.) หลงเหลือ, เหลืออยู่,
ดำรงอยู่ ใช้ 2 คำแรก ดูดี
กว่านะ 5 one-third คือหนึ่งในสาม
หรือ 1/3 5 prompting
(v.) กระตุ้นเตือนสนับสนุน, ก่อ
ให้เกิด 5 tougher legislation
คือการออก หรือตรากฎหมายที่เข้มงวดขึ้น legislation (n.)
ตาม ศัพท์รัฐศาสตร์ฉบับราชบัณฑิตยสถาน (แก้ไขเพิ่มเติม) บัญญัติว่า
1. การออกกฎหมาย,
การตรากฎหมาย 2. กฎหมาย, บทบัญญัติแห่งกฎหมาย 5
landmark structure คือ สิ่งก่อ
สร้างที่สำคัญ ต้องแปล structure (n.) โครงสร้าง, องค์ประกอบ,
สิ่งก่อสร้าง เสียก่อน ตาม
หลักการแปล attributive แล้วจึงแปลส่วนที่ขยายความ คือ landmark
(n.) หลักเขตที่ดิน ตาม
ศัพท์นิติศาสตร์อังกฤษ-ไทย ของราชบัณฑิตยสถาน ที่หมาย,
วัตถุอันเป็นจุดเด่นบนพื้นดิน แต่ความ
หมายในบริบทนี้น่าจะไม่ใช่ความหมายที่กล่าวมา น่าจะเป็นความหมายตามพจนานุกรมอังกฤษ-
อังกฤษว่า a building or a place that is very important because
of its history, and
that should be preserved (Oxford Advanced Genie) จึงเลือกใช้ว่า
"สำคัญ" 5 ย่อหน้า
นี้มีประโยคเดียว แต่มีอนุประโยคหลายข้อความ อีกทั้งยังแปลไปตามลำดับประโยคในต้นฉบับข่าว
ไม่ได้ ด้วยจะเกิดความสับสน จึงต้องปรับปรุงประโยคและโยกย้ายความให้ลงตัวและสื่อ
ความหมาย
ย่อหน้าที่
2
5กล่าวถึงรายงานที่ให้รายละเอียดกำแพงเมืองจีนส่วนใหญ่ผุกร่อนหรือพังทลายลงไป
เหลืออีก
เพียงแค่ 2, 500 กิโลเมตร *ขอให้สังเกต 5
remain (n.) เป็นได้ทั้งกริยาและนาม ต้องเลือกใช้
คำแปลให้เหมาะสมกับบริบท 5 reinforced
(v.) ซ่อมแซม, เสริมสร้าง, เสริมเพิ่มขึ้น ดิฉันขอ
เลือกคำหลังเพราะแท้จริงแล้ว กำแพงเมืองจีนมีมาก่อนแล้ว แต่จักรพรรดิ
ฉื่อห้วงตี้ (จิ๋นซี ฮ่องเต้) แห่งราชวงศ์หมิง มาสร้างเสริมเพิ่มขึ้น
เพื่อป้องกันศัตรูภายหลัง 5
Xinhua news agency
คือ สำนักข่าวซินหัว ซึ่งเป็นสำนักข่าวทางการของจีน เช่นเดียวกับสำนักข่าวไทยของ
อสมท
5 cited (v.) อ้าง, อ้างอิง 5
the Chinese Academy of the Great Wall คือ สภาวิจัย
กำแพงเมืองจีนแห่งประเทศจีน 5
the Great Wall คือ กำแพงเมืองจีน ไม่ต้องแปลว่า
กำแพงใหญ่ เพราะเป็น proper name ไปแล้ว 5
various stages of decay ขอใช้ว่า
ช่วงระยะผุกร่อนต่างกันไป เพราะถ้าแปลตรงๆ จะไม่สื่อความหมายและไม่สละสลวย
5 demolished (v.) ทำลาย,
โค่น ล้ม, พัง คำหลังจะเข้ากับบริบทมากที่สุด 5
ประโยคแรกของ
ย่อหน้าต้องปรับเปลี่ยนโยกย้ายตำแหน่งให้ได้ความที่ถูกต้อง และอ่านเป็นภาษาไทยที่ดี
ย่อหน้าที่
3-4
เป็นข้อเรียกร้องของสภาวิจัย
ให้รัฐบาลออกกฎหมายคุ้มครองและลงโทษผู้ทำลายกำแพง
5 in an effort เป็นสำนวนของฝรั่งที่ภาษาไทยเราไม่มีใช้
และไม่นิยมใช้ แต่ยังมีผู้คนชอบ
นำมาใช้ โดยแปลตรงตัวว่า 'ในความพยายาม' ที่อ่านแล้วงงจริงๆ (วะ)
ดิฉันจึงต้องหาวิธีแปลใหม่
คือหาประธานผู้กระทำ 'ความพยายาม' คือ สภาวิจัย
แล้วเติมคำกริยา "ใช้" เข้าไป ก็ได้ความ
บริบูรณ์ 5 preserve
(v.) เก็บรักษา, สงวน ศัพท์นี้ต้องใช้ให้ตรงความหมายนะคะ อย่าใช้
ตามอัตตาของตน เพราะระดับความหมายไม่เหมือนกัน 5
appealed (v.) (ยื่น) อุทธรณ์,
อ้อนวอน, เรียกร้อง ใช้คำใดก็ได้ 5
enact (v.) ศัพท์ของราชบัณฑิตย์บัญญัติให้ใช้ ตรากฎหมาย
5 called for (phr.v.)
ขอร้อง, เรียกร้อง, ต้องการ ใช้คำที่สองดูเหมาะสมที่สุด 5
paving
way เป็นสำนวนหมายถึง เปิดทางให้, ปูทางให้ 5
restored (v.) ซ่อมแซม, บูรณะ.ขึ้นใหม่
5 authorisation (n.)
การอนุญาต, การอนุมัติ, การมอบ / ให้อำนาจ 5
not in
accordance เป็นข้อความเชื่อม หมายถึง "ไม่เข้ากับ"
ย่อหน้าที่
5
5
ย่อหน้านี้ยกตัวอย่างการทำลายกำแพงเมืองจีนโดยรู้เท่าไม่ถึงการณ์
(ถึงรู้ก็จะทำนี่! เพื่อเงิน
ซะอย่าง) 5 It ทั้งในย่อหน้า
4-5 คือ สภาวิจัย หรือ รายงานของสภาวิจัย 5
a real estate
developer (attr.) ผู้จัดสรรบ้านและที่ดิน 5
villas (n.) บ้านพัก, บ้านเล็กๆ ของพวกผู้ดี
ทีปลูกไว้ตามบ้านนอก 5 Badaling
section เขตป้าต้าหลิง 5
suburban Beijing
แถบชานเมืองมหานครปักกิ่ง ปักกิ่งมีฐานะเป็นมหานครหลวงเหมือนกรุงเทพ
5 outlook
(n.) ทัศนียภาพ, ภาพชวนมอง คำแรกดูดีกว่านะคะ
ย่อหน้าที่
6-7
สองย่อหน้าสุดท้ายกล่าวถึง
โบราณสถานด้านประวัติศาสตร์อื่นๆ ของจีน ที่ถูกทำลายโดยธรรมชาติ
ข่าวนี้ไม่เกี่ยวข้องกับรายงานของสภาวิจัย ที่พูดแต่เรื่องกำแพงเมืองจีน
แต่เป็นข่าวอื่นของสื่อ
มวลชนอื่น 5 devouring
(v.) ทำลาย, ทำให้พินาศ, กลืนกิน 5
irreplaceable (adj.) ไม่
สามารถทดแทนกันได้/ฟื้นคืนสภาพเดิมได้/ชดเชยกันได้ ขอเลือกคำกลางเพราะเข้ากับบริบท
5 ย่อหน้าที่ 6 มีประโยคเดียว
แต่มีข้อความย่อยๆ จึงต้องปรับโยกย้ายข้อความและเพิ่มคำเชื่อม
เข้าไปบ้างในข้อความสุดท้าย 5
Xian เมืองซีอาน 5 state
media คือ สื่อมวลชนของรัฐ
หมายถึง หนังสือพิมพ์ไชน่า เดลี่ 5
Dayan Pagoda คือ เจดีย์ต้ายาน 5
Beilin Museum
คือ พิพิธภัณฑ์ไป่ย์หลิน 5 being
transformed (v.) เปลี่ยนสภาพ, แปรเปลี่ยน, เปลี่ยน
5 dung (n.) มูล, ขี้
(สัตว์)
จนกว่าจะพบกันใหม่ สวัสดีค่ะ
จินตนา ใบกาซูยี
|
This lesson is based on a short excerpt of an article from the Bangkok Post. The translation and commentary were prepared by Acharn Chintana Bhaigasuyee, MA is Reading and Language Arts from Florida State University, Tallahassee, Florida, USA. Acharn Chintana had been the Director of Book Translation Institute, Department of Curriculum and Instruction Development, Ministry of Education for many years.
Back to our home page
Read our other translate it columns here.
| © The Post Publishing Public Co., Ltd.
All rights reserved 2004
Last modified: August 31, 2004 |
| | 
