| about this site | who we are | site map | reading tips | teaching tips | student tips | build vocab | | teaching vocab | hot links | visit Thai school | Bangkok Post | Post books | student weekly | home

Tuesday, March 15, 2005 "Translate It" is designed for the many people who are required to translate English into Thai. It will also be useful for those who like some Thai-language support for their English lessons. These lessons are also very popular with expatriates who are learning Thai at an advanced level. FOR THAI-WINDOWS 95 USERS, *THIS PAGE IS BEST VIEWED IN CordiaUPC (14 pt) OR OTHER UPC THAI-COMPATIBALE FONTS SUCH AS LILY, DILLENIA, EUCROSOCIA, FREESIA OR IRIS* FOR INTERNATIONAL USERS, THAI FONTS CAN BE OBTAINED FROM THE FOLLOWING URL: http://thaigate.nacsis.ac.jp/files/thaifonts.html ..............................................................

สวัสดีค่ะ ชื่อเชคสเปียร์กวีนักแต่งบทละครอังกฤษ (ค.ศ.1564-1616) เป็นที่รู้จักแพร่หลายทั่วโลก บทละครที่เขา แต่งขึ้นเมื่อ 400 กว่าปีมาแล้วยังมีคนอ่านและศึกษาอยู่ในปัจจุบัน ทั้งยังเป็นแหล่งบันดาลใจให้คนรุ่น ใหม่สร้างสรรค์งานวรรณกรรมอีกหลายรูปแบบ รวมทั้งการสร้างภาพยนตร์ บทเรียนแปลของเราวันนี้ จะเป็นบทความเกี่ยวกับผู้สร้างภาพยนตร์ที่โด่งดังแห่งลอสแอนเจลิสที่นำบทละครเรื่อง Merchant of Venice ของเชคสเปียร์ มาเป็นพื้นฐานการสร้างภาพยนตร์เรื่องล่าสุดของเขา ลอเรนซ์ โกรเบิล ได้ สัมภาษณ์ผู้สร้าง-ผู้กำกับภาพยนตร์ อัล ปาชิโน ถึงมุมมองเฉพาะตัวที่มีต่อกวีเอกเชคสเปียร์กับตัวละคร เอกไชล็อก ซึ่งเขาได้แปลงโฉมหน้าใหม่ต่างจากเดิม น่าสนใจนะคะ ใครๆ ก็อยากรู้ว่าไชล็อกคนใหม่ ที่อัล ปาชิโนนำเสนอในภาพยนตร์เป็นอย่างไร ตอนนี้เรามาลองแปลคำสัมภาษณ์กันก่อนดีกว่า Part 1 Pacino puts a new face on Shylock Demanding a pound of flesh was a dilemma for the Merchant of Venice LAWRENCE GROBEL A short while after returning from the Venice Film Festival and the premiere of his latest film, William Shakespeare’s Merchant of Venice, Al Pacino is relaxing at his home in Los Angeles. He’s pushing his twin three-year-old daughters in swings – he also has a 15-year-old daughter – and looking back on the premiere in Italy. “Oh, you know, I think it went well,” he says. “What I got out of it was that the audience saw a different kind of Shylock, less a villain and more a tragic figure. So I hope it worked.” The Merchant of Venice is Shakespeare’s most controversial play, primarily because of the character Shylock, a moneylender who has become a stereotype of the greedy Jew. For centuries he has fuelled the fires of anti-Semitism around the world. To call someone a “shylock” is akin to an epithet, to calling him a “kike”. “One would have to be blind, deaf and dumb not to recognise that Shakespeare’s grand, equivocal comedy The Merchant of Venice is nevertheless a profoundly anti-Semitic work,” Harold Bloom writes in Shakespeare: The Invention of the Human (Riverhead Books, 1998). To Pacino, however, Shylock is less a stereotype than a man, an outraged victim of prejudice who has reached his limits. His famous demand for a pound of flesh from his debtor Antonio is, under this interpretation, not simply an insistence on the terms of a gruesome contract but rather a struggle to uphold his own sense of self. “My interpretation of Shylock is someone who has been abused, victimised, and through his rage gets hoist by his own petard,” Pacino says between swing pushes. “Yes, I did worry about doing it – how could I not? But I thought that Michael Radford’s script allowed for taking certain liberties to express back story, visually, that could allow an audience to see where Shylock is coming from. As a movie, I believe, it’s not anti-Semitic. ตอน ๑ ปาชิโนแปลงโฉม ไชล็อก เวนิสวาณิชกลืนไม่เข้า เพราะเนื้อสดหนึ่งปอนด์ ลอเรนซ์ โกรเบิล ขณะที่แกว่งชิงช้าให้ลูกสาวฝาแฝด วัย 3 ขวบ – เขายังมีลูกสาววัย 15 ปี อีกคนหนึ่ง — นั้น อัลปาชิโนก็หวน คิดถึงการฉายภาพยนตร์รอบปฐมทัศน์ ที่อิตาลีในงานประกวดภาพยนตร์ ณ เมืองเวนิส เป็นการฉายภาพยนตร์ เรื่องล่าสุดของเขาชื่อเวนิสวาณิช จาก บทประพันธ์ของวิลเลี่ยม เช็คสเปียร์ เขาเพิ่งกลับจากงานนี้ได้ไม่นาน กำลังพักผ่อนอยู่ที่บ้าน ณ เมือง ลอสแอนเจลีส เขากล่าวว่า “คุณรู้ไหม ผมว่า มันฉลุยเลยนะ ผมจับได้ว่าคนดูได้ เห็นโฉมหน้าใหม่ของไชล็อกซึ่ง เลวร้ายน้อยกว่าเดิมแต่น่าสงสาร มากขึ้น ผมหวังว่าภาพยนตร์เรื่อง นี้คงไปได้สวย” เรื่องเวนิสวาณิชเป็นบทละครที่มี ข้อขัดแย้งกันมากที่สุดของ เช็คสเปียร์ ประการแรกคือตัว ละครไชล็อกเป็นเจ้าหนี้ที่มีลักษณะ ต้นแบบของยิวหน้าเลือด ยิวผู้นี้ได้ โหมไฟการต่อต้านยิวทั่วโลกมา นานหลายศตวรรษ การเรียกใคร ว่า “ไชล็อก” แสดงว่าคนนั้นมี ลักษณะบางอย่างที่เรียกได้ว่า “ยิว” คนตาบอด หูหนวก เป็นใบ้เท่านั้น ที่ไม่รู้จักความยิ่งใหญ่ของบทละคร สุขนาฎกรรม เรื่อง เวนิสวาณิช ของเช็คสเปียร์ ซึ่งมีนัยซ้อนนี้ ลึกๆ แล้วเป็นวรรณกรรมที่ต่อต้านเซไมท์ หรือยิว” ฮาโรลด์ บลูม เขียนไว้ใน เช็คสเปียร์ : การค้นพบความเป็น มนุษย์ (ริเวอร์เฮด บุ๊กส์, 1998) อย่างไรก็ตาม ปาชิโนเห็นว่า ไชล็อกมีลักษณะเป็นต้นแบบน้อย กว่าชายคนหนึ่ง ผู้เป็นเหยื่อแห่ง ความทระนงอันเจ็บแค้นอย่างถึง ที่สุด ข้อเรียกร้องที่รู้จักแพร่หลาย มากคือการขอเนื้อสด 1 ปอนด์ จากอันโตนิโยลูกหนี้ ทั้งนี้เพราะ ไชล็อกตีความว่าการเรียกร้อง เนื้อสด 1 ปอนด์ไม่ได้เป็นเงื่อนไข ที่โหดเหี้ยม แต่เป็นการต่อสู้เพื่อ รักษาเอกลักษณ์ของผู้เป็นเจ้าหนี้ “การตีความของผมเกี่ยวกับ ไชล็อกนั้นก็คือ เขาเป็นคนที่ถูก สังคมรังแก ตกเป็นเหยื่อของ สังคมและความโกรธของเขาเอง พาเขาไปสู่กับดัก” ปาชิโนกล่าว ขณะที่แกว่งชิงช้า “ความจริงผม เองก็รู้สึกหนักใจในเรื่องการตี ความนี้ – ก็ทำไมจะไม่หนักใจล่ะ เพราะต้นฉบับบทภาพยนตร์ของ ไมเคิล แรดฟอร์ด เปิดโอกาสให้ ผมมีเสรีภาพที่จะเปิดเผยความ รู้สึกประทับใจเกี่ยวกับเบื้องหลัง ของเรื่องราวนี้ได้ ที่เห็นชัดๆ ก็คือ มันเปิดโอกาสให้ผู้ดูได้แลเห็นว่า ไชล็อกมาจากไหน ในฐานะที่เป็น ภาพยนตร์ผมเชื่อว่าเรื่องนี้มิได้มุ่ง ต่อต้านยิว” หัวบท ความหมายของหัวบทก็คือ ปาชิโนเปลี่ยนแปลงโฉมหน้าใหม่ให้ไชล็อก แต่ไม่เหมาะสำหรับนำมา เขียนเป็นหัวเรื่องของบทความ ซึ่งต้องการความสั้นกะทัดรัด จึงต้องตัดคำที่จำเป็นน้อยหน่อยออกไป เหลือแต่ที่จำเป็นจริง ๆ แรกเริ่มเดิมทีดิฉันแปล u puts a new face v. ว่าเปลี่ยนโฉมหน้าใหม่ เมื่อตัดทอนแล้วจึงเหลือเพียงแปลงโฉม รองหัวบท เป็นข้อความที่ให้รายละเอียดเกี่ยวกับหัวบท ซึ่งมีความยืดยาวได้มากกว่าหัวบท แต่ก็ไม่ควรใช้คำ ฟุ่มเฟือย การแปลรองหัวบทนี้ ถ้าเรียงไปตามลำดับคำในต้นฉบับภาษาอังกฤษเขียนได้ว่า “การ เรียกร้องเนื้อสด 1 ปอนด์เป็นสถานการณ์ที่กลืนไม่เข้าคายไม่ออกของพ่อค้าแห่งเมืองเวนิส” จะ ยืดยาดจึงคิดว่า น่าจะเรียงคำในประโยคเสียใหม่โดยพยายามรักษาความหมายไว้อย่างครบถ้วน แล้วตัดทอนคำยาวๆ ออกบางส่วน เช่น คำ u dilemma n. คำแปลตรงตัวคือสถานการณ์ที่กลืน ไม่เข้าคายไม่ออก หนีเสือปะจรเข้ ภาวะลำบาก ดิฉันเลือกสำนวนที่คนไทยนิยมใช้มาก คือ “ภาวะ กลืนไม่เข้าคายไม่ออก" แต่ก็ยาวเกินไปสำหรับตรงนี้ จึงตัดออกครึ่งหนึ่ง อีกประการหนึ่งเมื่อเขียน ว่า " พ่อค้าเวนิสกลืนไม่เข้าเพราะเนื้อสด 1 ปอนด์" จะทำให้ผู้อ่านสงสัยว่าพ่อค้าเวนิสจะกลืนเนื้อสด จริงหรือ ซึ่งเป็นศิลปะอย่างหนึ่งของการเร้าใจ การที่ดิฉันไม่เขียนคำแปลว่า " พ่อค้าชาวเวนิส" นั้น ก็เพราะสังเกตเห็นว่าในต้นฉบับใช้อักษรตัวใหญ่แสดงว่าเป็นชื่อเฉพาะ ดิฉันคิดว่าคนไทยส่วนมาก คงเคยเรียนพระราชนิพนธ์บทละครในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวเรื่องเวนิสวาณิช ซึ่ง ทรงแปลมาจากเรื่อง The Merchant of Venice ของ William Shakespeare บทละครเรื่องนี้ เป็นวรรณคดีคลาสสิคสากลซึ่งคนทั่วโลกยอมรับ และครั้งหนึ่งเป็นหนังสือเรียนในวิชาวรรณคดี หนังสือเล่มนี้สนุกสนานและใช้ภาษาไพเราะ จนพวกเราท่องจำบทอาขยานอย่างขึ้นใจ บทอาขยาน ตอนนี้มีผู้นำไปใช้เป็นเพลงสำหรับพยาบาลผู้เมตตาว่า “อันว่าความกรุณาปรานี จะมีใครบังคับก็หา ไม่ หลั่งมาเองเหมือนฝนอันชื่นใจ จากฟากฟ้าสุราลัยสู่แดนดิน เป็นสิ่งดีสองชั้นพลันปลื้มใจ แก่ผู้ให้ และผู้รับสมถวิล...” u flesh n. เนื้อหนังมังสา ร่างกายมนุษย์ สิ่งที่มีชีวิตทั้งหลาย ลูกในไส้ เนื้อผล ไม้ก็ได้ ในที่นี้หมายถึงเนื้อที่มีเลือดด้วย ซึ่งไชล็อกเจ้าหนี้เรียกร้องจากอันโตนิโยลูกหนี้ให้นำมา ใช้หนี้แทนเงินเมื่ออันโตนิโยบ่ายเบี่ยงขอผัดผ่อน ย่อหน้าที่ 1 5 ี้เป็นคำนำเข้าสู่เรื่องโดยเล่าว่าเรื่องนี้เกิดจากการพูดคุยกับอัลปาชิโนที่เมืองลอสแอนเจลิส หลังจากงานมหกรรมภาพยนตร์ ณ เมืองเวนิส ซึ่งอัลปาชิโนได้นำภาพยนตร์เรื่องเวนิสวาณิชไปฉาย เป็นรอบปฐมทัศน์ เมื่อแปลดิฉันได้เรียงลำดับข้อความแตกต่างจากต้นฉบับทั้งย่อหน้าเพราะหาก รักษาการเรียงลำดับเดิมแล้วทำให้ผู้อ่านเข้าใจยาก สื่อความหมายไม่ได้ค่ะ u Film Festival n. งานประกวดภาพยนตร์ เทศกาลภาพยนตร์และงานมหกรรมภาพยนตร์ u premiere n. การ แสดงรอบปฐมทัศน์ การแสดงในที่สาธารณะครั้งแรก การเปิดโรง เป็นคำที่ยืมมาจากภาษาฝรั่งเศส คำนี้เป็นรูปเพศหญิงในภาษาฝรั่งเศส คุณจะเห็นทั้งรูป premiere (ไม่มีเครื่องหมาย accent) และรูป première (มีเครื่องหมาย accent) ใช้เป็นคำนาม ส่วนคำยืมอีกรูปหนึ่งคือ premier ซึ่งเป็นคำรูปเพศชายในภาษาฝรั่งเศส ถ้าเป็นคำคุณศัพท์หมายถึงแรกเริ่ม ถ้าเป็นคำนาม หมายถึงนายกรัฐมนตรีหรือหัวหน้าฝ่ายบริหาร ย่อหน้าที่ 2 5ใจความสำคัญของย่อหน้านี้กล่าวถึงความสำเร็จในการแปลงโฉมไชล็อกในภาพยนตร์ให้ดูเป็นคน ดีขึ้นและน่าสงสารขึ้นกว่าเดิมที่พบในบทละคร u audience n. ผู้ชมละครหรือภาพยนตร์ตลอดจน การแสดงต่างๆ u villain n. คนชั่วร้าย ตัวโกงในละคร u tragic figure n. รูปลักษณ์ที่น่าสงสาร ในการแปลส่วนสุดท้ายของย่อหน้านี้ดิฉันได้ตัดถ้อยคำที่ไม่จำเป็นออกเพื่อให้ดูกะทัดรัด และรักษา ความหมายไว้ครบถ้วน ย่อหน้าที่ 3 - 4 5ใจความของย่อหน้าทั้งสองนี้กล่าวถึงลักษณะสำคัญของบทละครสุขนาฏกรรมซึ่งมีผู้เห็นว่าเป็นการ ต่อต้านเซไมท์หรือยิว u controversial adj. ซึ่งมีข้อขัดแย้ง u moneylender ผู้ให้ยืมเงินโดย คิดดอกเบี้ย เจ้าหนี้ คนให้กู้เงิน u stereotype n. ลักษณะทั่วไปของกลุ่มสังคม ลักษณะตายตัว u greedy adj. โลภมาก หน้าเลือด fuelled the fire สำนวน ใส่ไฟ โหมไฟ ทำให้รุนแรงขึ้น u anti–Semitism n. ลัทธิต่อต้านยิว u akin adj. เกี่ยวดองกัน เป็นพี่น้องกัน ตระกูลเดียวกัน คล้ายกัน มีลักษณะบางอย่างเหมือนกันu epithet n. คำคุณศัพท์ คำแสดงลักษณะ ฉายา u kike ผู้สืบเชื้อสายยิว ยิว u equivocal adj. ไม่แน่นอน น่าสงสัย คลุมเครือ กำกวม ย่อหน้าที่ 5 - 6 5 ใจความสำคัญของย่อหน้าทั้งสองนี้เกี่ยวกับลักษณะตายตัวของไชล็อกซึ่งเป็นยิวที่ถูกสังคมรังแก อันที่จริงเขาเป็นคนที่มีคุณธรรมซื่อสัตย์ต่ออาชีพ ยึดมั่นในหน้าที่ของตน โดยเฉพาะผู้ที่เป็นลูกหนี้ ต้องใช้หนี้ตรงตามเงื่อนไข u outraged adj. รุนแรง เจ็บแค้น u prejudice n. อคติ ความ รู้สึกที่ไม่มีเหตุผล ความเสียหาย ความเสียเปรียบ v. ทำให้เสียหาย มีผลร้าย ละเมิด u debtor ลูกหนี้ u insistence n. การยืนยัน การเรียกร้อง การยืนกราน u gruesome contract n. เงื่อนไขที่น่ารังเกียจ โหดเหี้ยม u uphold v. รักษา สนับสนุน u his own sense of self วลี ในที่นี้หมายถึงเอกลักษณ์หรือความสำนึกในการเป็นตัวของตัวเอง คือความเป็นเจ้าหนี้นั่นเอง u my interpretation n. หมายถึงการตีความของปาชิโน ผู้สร้างภาพยนตร์เรื่องเวนิสวาณิช อันที่จริงปาชิโนเห็นใจไชล็อกเพราะถูกสังคมรังแก ถูกถ่มน้ำลายรด ถูกเหยียดหยาม u abused v. ในที่นี้เป็น passive voice หมายความว่าถูกรังแก u victimised v. ตกเป็นเหยื่อ u rage n. ความโกรธ u gets hoist by his own petard สำนวน พาไปสู่กับดัก หรือติดกับดักของตัวเอง ทำร้ายตัวเอง u a back story n. เบื้องหลังเรื่องราว เรื่องราวที่ซ่อนอยู่ หรือที่ยังไม่แพร่หลาย เรื่องภาพยนตร์กับวรรณกรรมนั้นจะเป็นเนื้อคู่อุปถัมภ์กันตลอดไปไม่มีวันหย่าร้าง ภาพยนตร์ขายดี สมัยนี้ก็หนีไม่พ้นวรรณกรรมเก่าแก่โบราณ ดังเช่นภาพยนตร์เรื่องทรอยจากวรรณกรรมอีเลียด โอดิสซี่ มหากาพย์โบราณ ภาพยนตร์เรื่องเดอะ ลอร์ด ออฟ เดอะริงส์ จากวรรณกรรมเรื่องเดียว กัน ที่โด่งดัง เป็นต้น อีกทั้งยังมีผลดีมากต่อหนังสือแปลภาษาไทย เป็นประวัติที่น่าชื่นชมในวงการ แปลที่นักแปลได้รับค่าตอบแทนอย่างสมศักดิ์ศรี สัปดาห์หน้าเราจะแปลตอนที่สองต่อนะคะ สวัสดีค่ะ สิทธา พินิจภูวดล This lesson is based on a short excerpt of an article from the Bangkok Post. The translation and commentary were prepared by Professor Dr Sidtha Pinitpouvadol, Doctorat (Lettres) d'Universit? de Paris (Sorbonne) in Comparative Literature, Cert. in Translation and Teaching of Translation, AUPELF. Dr Sidtha has taught translation for many years at Ramkhamhaeng University, and University of Kasetsart. Back to our home page Read our other translate it columns here. | © The Post Publishing Public Co., Ltd. All rights reserved 2005 Last modified:March 14, 2005 |