| about this site | who we are | site map | reading tips | teaching tips | student tips | build vocab |
| teaching vocab | hot links | visit Thai school | Bangkok Post | Post books | student weekly | home


Tuesday, May 24, 2005

"Translate It" is designed for the many people who are required to translate English into Thai. It will also be useful for those who like some Thai-language support for their English lessons. These lessons are also very popular with expatriates who are learning Thai at an advanced level.

FOR THAI-WINDOWS 95 USERS, *THIS PAGE IS BEST VIEWED IN CordiaUPC (14 pt) OR OTHER UPC THAI-COMPATIBALE FONTS SUCH AS LILY, DILLENIA, EUCROSOCIA, FREESIA OR IRIS*

FOR INTERNATIONAL USERS, THAI FONTS CAN BE OBTAINED FROM THE FOLLOWING URL: http://thaigate.nacsis.ac.jp/files/thaifonts.html

..............................................................


สวัสดีค่ะ

อังคารนี้ ขอนำตัวอย่างบทแปลด้านการศึกษา ที่เป็นข่าวสร้างสรรค์ สร้างความชื่นใจแก่ผู้อ่าน
โรงเรียนนานาชาติและนักเรียนนานาชาติ ที่อยู่ในเมืองไทยสำแดงคุณภาพ ที่ไม่ด้อยไปกว่า
ใครเลย แถมยังมีคุณภาพคับแก้วเหนือกว่าเสียอีก จากการแข่งขันในระดับนานาชาติ ที่มี
นักเรียนจากหลายสิบประเทศ เนื้อหาตอนต้นๆ เป็นชื่อและตำแหน่งต่างๆ ที่น่าเก็บไว้ใน
คลังคำเรื่องนี้ เวลาเราเขียนเรื่องทำนองนี้เป็นภาษาอังกฤษ ส่วนที่เราคนไทยอึดอัดใจที่สุดคือ
ตำแหน่งต่างๆ ว่าที่ถูกที่ควรคืออะไรกันนะ เช่น เมื่อไร จะใช้ Your excellency และตำแหน่ง
“คุณหญิง” ภาษาอังกฤษเรียกว่าอะไร เป็นต้น เรื่องนี้มีตัวอย่างที่พบกันบ่อยๆ ทั้งฝ่ายเทศและ
ฝ่ายไทย มาแปลด้วยกันนะคะ

Part I

Thai Scholars strike gold

Bangkok Patana students bag top honours in international awards scheme

Story and photograph by
MATT LEPPARD

  1. Last Wednesday, Bangkok Patana School played host to the presentation ceremony for Thailand’s winners of the International Award for Young People.

  2. Her Excellency Gwendolyn Fall, wife of the British Ambassador, presented the awards at school’s Bangna campus. Special guests at the ceremony also included Sue Walker, regional director of the International Award, as well as prominent members of the community, including Dr Khunying Kalaya Sophonpanich, MR Sukhumphan Paribatra, Dr Parichart Jumsai Na Ayuthay and former education minister Dr Sirikorn Maneerin.

  3. Run as an extension of the UK’s Duke of Edinburgh Award scheme, this programme is designed to foster independence and community spirit among students. To date, almost five million young people from more than 110 countries have been involved.

  4. The award is split into three categories: Bronze, for over-14s who have committed a minimum of six months to the programme; Silver for over 15s who have participated for a minimum of 12 months; and Gold of over-16s who have participated for more than 18 months.

  5. The programme itself comprises four sections that must be completed by all participants. The first, “Service”, includes community service projects, conservation work and community voluntary work. Secondly, the “Adventurous Journey” section involves expeditions through which students gain an understanding of the environment and teamwork.

ตอน ๑

นักเรียนไทย
กวาดเหรียญทอง

นักเรียนโรงเรียนบางกอกพัฒนา
ได้รับรางวัล เกียรติยศสูงสุด
จากโครงการรางวัลนานาชาติ

เรื่องและภาพ โดย
แมตต์ เลปพาร์ด

  1. เมื่อวันพุธที่ผ่านมา โรงเรียน
    บางกอกพัฒนาได้เป็นเจ้าภาพ
    จัดงานพิธีมอบรางวัลนานาชาติ
    สำหรับเยาวชน ให้แก่ผู้ชนะเลิศ
    จากประเทศไทย

  2. ภรรยาเอกอัครราชทูตอังกฤษ
    เกวนโดลีน ฟอลล์ เป็นประธาน
    มอบรางวัล ณ โรงเรียนบางกอก
    พัฒนา วิทยาเขตบางนา แขก
    ผู้มีเกียรติพิเศษในงานพิธีนี้
    ประกอบด้วย ซู วอลเกอร์
    ผู้อำนวยการส่วนภูมิภาค โครงการ
    รางวัลนานาชาติ และบุคคลผู้มี
    ชื่อเสียงในสังคม ซึ่งได้แก่ ดร.
    คุณหญิงกัลยา โสภณพานิช
    ม.ร.ว. สุขุมพันธ์ บริพัตร ดร.
    ปาริชาติ ชุมสาย ณ อยุธยา
    และอดีตรัฐมนตรีกระทรวง
    ศึกษาธิการ ดร.สิริกร มณีรินทร์

  3. โครงการนี้ ซึ่งดำเนินงานเป็น
    ส่วนขยายของโครงการรางวัล
    ดุ๊กออฟเอดินบะระ แห่งสหราช
    อาณาจักร (UK’s Duke of
    Edinburgh Award scheme)
    มีจุดประสงค์เพื่อส่งเสริมจิตใจ
    ที่เป็นอิสระพึ่งตนเองและประโยชน์
    แห่งชุมชนในหมู่นักเรียนด้วยกัน
    จนถึงปัจจุบันนี้มีเยาวชนเกือบ 5
    ล้านคน จากประเทศมากกว่า 110
    ประเทศ เข้าร่วมโครงการนี้

  4. รางวัลนี้แบ่งออกเป็น 3 ประเภท
    ได้แก่ รางวัลเหรียญบรอนซ์
    สำหรับนักเรียนอายุ 14 ปี ขึ้นไป
    ที่ได้รับมอบหมายให้ปฏิบัติงาน
    ตามโครงการกำหนดอย่างน้อย
    6 เดือน รางวัลเหรียญเงินสำหรับ
    นักเรียนอายุ 15 ปีขึ้นไป ที่ได้เข้า
    ร่วมโครงการอย่างน้อย 12 เดือน
    และรางวัลเหรียญทอง สำหรับ
    นักเรียนอายุ 16 ปีขึ้นไป ที่เข้า
    ร่วมในโครงการมากกว่า 18 เดือน

  5. ตัวโครงการเองประกอบด้วย
    กิจกรรม 4 ส่วน ซึ่งผู้เข้าร่วม
    โครงการทั้งหมดต้อง ปฏิบัติให้
    ครบเสร็จสิ้น กิจกรรมแรก คือ
    “งานบริการ” ซึ่งได้แก่ โครงงาน
    บริการชุมชน งานอนุรักษ์ธรรมชาติ
    และงานอาสาสมัครชุมชน กิจกรรม
    ที่สอง คือ ส่วน “การเดินทางผจญ
    ภัย”ซึ่งรวมทั้งการเดินทางไกล ที่
    ทำให้นักเรียนได้รับประโยชน์มี
    ความเข้าใจสิ่งแวดล้อม และการ
    ทำงานเป็นกลุ่ม
    6.

หัวข่าวใหญ่
ดูน่าจะไม่ยาก แต่ถ้าจะหาข้อความให้สะดุดตาและใจผู้อ่าน ต้องตีความจากคำ strike (v.) ที่มี
หลายสิบความหมายแต่ในที่นี้ คือ ทำ สำเร็จ ทะลุผ่าน ประสบพบ ซึ่งมีความหมายลึกลงไป คือ ชนะ
นั่นเอง แต่ดิฉันเลือกใช้คำ “กวาด” เพราะเหมาะที่จะเป็นหัวข่าวมากกว่า ˜ scholars (n.) มี
หลายความหมาย แต่ในบริบทนี้คือ นักเรียน นักศึกษา ผู้ศึกษาด้วยตนเอง คำแรกตรงที่สุด เพราะ
เนื้อข่าวบอกเรื่องอายุไว้ด้วย ˜ Gold (n.) ในที่นี้ คือ เหรียญทอง (ไม่ใช่ทอง ทองคำ นะคะ)

หัวข่าวย่อย
ใช้คำแปลตรงข้อความ แต่เลือกคำให้กะทัดรัด ˜ bag (v.) ครอบครอง ได้รับ เลือก คำหลังจะตรง
ที่สุด ˜ top honours (attr.n.) รางวัลเกียรติยศสูงสุด ˜ sheme (n.) โครงการ แผนการ
แผนงาน คำนี้มีความหมายเดียวกับ programme และ project ซึ่งกล่าวอยู่ในบทความนี้
เพื่อไม่ให้ซ้ำซ้อนกันมากนัก ดิฉันขอใช้คำแปลสำหรับ project ว่า ‘โครงงาน’ ส่วนอีก 2 คำ ใช้
เหมือนกัน คือโครงการ เพราะหากจะใช้แผนงาน เรามักนึกไปถึงแผนปฎิบัติงาน (plan) มากกว่า

ย่อหน้าที่ 1 -2
กล่าวถึงการจัดงานพิธีมอบรางวัลนานาชาติแก่นักเรียนจากประเทศไทยที่ได้รับรางวัลทุกระดับที่
โรงเรียนบางกอกพัฒนาเป็นเจ้าภาพจัดขึ้น ˜ host (n.) เจ้าภาพ เจ้าของบ้าน เจ้าของ ผู้จัด
รายการ คงต้องเลือกคำแรกแล้วละ ˜ the presentation ceremony (attr.n.) งานพิธีมอบ
รางวัล นามวลีเช่นนี้ต้องนึกถึงถ้อยคำที่เข้ากับบริบทที่คนไทยนิยมใช้กัน ไม่ควรแปลตามความหมาย
ของคำ เพราะจะสร้างความสับสนให้แก่ผู้อ่าน ˜ the International Award for Young
People (attr.n.) เช่นเดียวกับนามวลีอื่นๆ โดยเฉพาะที่เป็นนามเฉพาะของสิ่งหนึ่งสิ่งใด ต้องเลือก
คำและข้อความให้เหมาะสม และที่นิยมใช้กัน วลีนี้ขอใช้ ‘รางวัลนานาชาติสำหรับเยาวชน’ ˜ Her
Excellency เป็นสำนวนที่ใช้นำหน้าบุคคลที่มีตำแหน่งสูง เช่น เอกอัครราชทูต รัฐมนตรี พระราชา
คณะ ฯลฯ (ใช้ His สำหรับผู้ชาย และ Her สำหรับผู้หญิง) ในภาษาไทยนิยมใช้คำพณฯท่าน ฯพณฯ
ใต้เท้า (สมัยก่อน) ปัจจุบันนี้เราไม่นิยมใส่กัน บางแห่งอาจใส่ ‘ท่าน’ แทน ดังนั้นในที่นี้ ดิฉันขอเลือก
ไม่ใส่คำนำหน้าเหล่านี้ แต่เลี่ยงมาใช้ตำแหน่งของสามีนำหน้าแทน ˜ campus (n.) วิทยาเขต
แคมพัส ˜ prominent (adj.) สำคัญ โด่งดัง มีชื่อเสียง ใช้ได้ทุกคำ

ย่อหน้าที่ 3
กล่าวถึงปูมหลังของโครงการประกวดนี้ ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของโครงการใหญ่แห่งสหราชอาณาจักร
อังกฤษ ˜ an extension (n.) ส่วนขยาย ส่วนประกอบ ส่วนเสริม ใช้ได้ทุกคำ เลือกเอา
˜ UK’s Duke of Edinburgh Award scheme (attr.n.) คือ โครงการรางวัลดุ๊กออฟเอดิน
บะระ แห่งสหราชอาณาจักร  ดิฉันแปลบางคำและเขียนทับศัพท์บางคำ เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจ และได้
วงเล็บชื่อที่แท้จริงเอาไว้ด้วยสำหรับผู้สนใจ ˜ foster (v.) ส่งเสริม กระตุ้น ปลูกฝังคุณธรรมเลือก
ใช้ได้ทุกคำ˜ in dependence and community spirit (attr.n.) นามวลี นี้ต้องคิดหาถ้อยคำ
ให้เหมาะสมกับบริบท และเป็นถ้อยคำที่ดีอยู่ในระดับเดียวกับภาษาต้นฉบับ ขอใช้คำว่า ‘จิตใจที่เป็น
อิสระพึ่งตัวเองและประโยชน์แห่งชุมชน’ ˜ to date เป็นคำเชื่อม หมายถึง ‘จนถึงบัดนี้’

ย่อหน้าที่ 4-5
ให้รายละเอียดประเภทระดับรางวัล และกิจกรรมที่ต้องปฎิบัติในแต่ละประเภท ˜ split (v.) แยกออก
แตกออก แบ่งออก ชอบคำไหน เลือกใช้ได้ทุกคำ ˜ Bronze (n.) ขอให้สังเกตว่าใช้ capital letter
เพราะเป็นชื่อเฉพาะ หมายถึง เหรียญบรอนซ์ หรือ ที่คนไทยนิยมใช้ว่า เหรียญทองแดง ˜ have
committed (v.) มีหลายความหมายมาก แต่ในบริบทนี้ คือ ‘ได้รับมอบหมายให้ปฎิบัติงาน’ ˜ a
minimum (n.) อย่างน้อย อย่างต่ำ ใช้ได้ทั้ง 2 คำ ˜ comprises (v.) ประกอบด้วย ครอบคลุม
รวมทั้งหมด ใช้ได้ทุกคำ เลือกเอา ˜ community service projects (attr.b.) คือ โครงงาน
บริการชุมชน ˜ conservation work (attr.n.) งานอนุรักษ์ธรรมชาติ ˜ community
voluntary work (attr.n.) งานอาสาสมัครชุมชน ˜ Adventurous Journey (attr.n.) คือ
การเดินทางผจญภัย ˜ expedition (n.) การเดินทางไกล การผจญภัย การออกสำรวจ คงต้องใช้
คำแรกเพราะตรงกับบริบทที่สุด

                        แล้วพบกันในตอนสองนะคะ

จินตนา ใบกาซูยี      

  • This lesson is based on a short excerpt of an article from the Bangkok Post. The translation and commentary were prepared by Acharn Chintana Bhaigasuyee, MA is Reading and Language Arts from Florida State University, Tallahassee, Florida, USA. Acharn Chintana had been the Director of Book Translation Institute, Department of Curriculum and Instruction Development, Ministry of Education for many years.

    Back to our home page

    Read our other translate it columns here.

    | © The Post Publishing Public Co., Ltd.
    All rights reserved 2005
    Last modified: May 20, 2005     |