|
คำอธิบาย
บรรพบุรุษของเราได้ถ่ายทอดถ้อยคำที่ดีงาม
มีสาระมีประโยชน์เพื่อให้ลูกหลานจดจำไว้เป็นหลัก
ประพฤติและความรู้ วรรณกรรมคำสอนที่เก่าแก่ของไทยนั้นคือ "ภาษิตพระร่วง"
เนื้อหาสาระของ
ภาษิตพระร่วงหลายตอนยังใช้ได้ดีมากในสังคมไทยปัจจุบัน ลักษณะการเขียนคำแนะนำ
คำเตือน
ของไทย มักใช้คำว่า จง จะ ผิว (ถ้า) จึง พึง ให้ ถ้าเป็นคำห้ามหรือคำสั่งจะใช้คำว่า
อย่า และขอ
เพิ่มเติมตัวอย่างจากวรรณกรรมเรื่องนี้ต่ออีกสามตัวอย่างนะคะ
¿
คิดแล้วจึงเจรจา หมายความว่า คิดให้ดีแล้วจึงพูด
¿
พึงผันเผื่อต่อญาติ หมายความว่า ควรเอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ญาติมิตร
¿
เมื่อน้อยให้เรียนวิชา ให้หาสินเมื่อใหญ่ หมายความว่า ขณะที่เป็นเด็ก
ต้องเล่าเรียนศึกษาหา
ความรู้ เมื่อเติบโตเป็นผู้ใหญ่ จึงทำมาหาสินทรัพย์
หัวบท
เป็นคำแนะนำหรือคำเตือนสำหรับพ่อแม่ที่อ่านหนังสือให้ลูกฟังโดยให้ลูกเห็นหนังสือนั้นตรงหน้าด้วย
ย่อหน้าที่1-4
ใจความสำคัญของย่อหน้าทั้ง
4 มุ่งเน้นคำแนะนำที่ท่านควรปฏิบัติระหว่างอ่านหนังสือให้เด็ก ๆ
หรือ
ลูก ๆ ฟังโดยเน้นความถูกต้องและจังหวะการอ่าน ดิฉันใช้คำว่า จง
สำหรับคำแนะนำ และคำว่า อย่า
เมื่อต้องการห้าม
ย่อหน้าที่5-7
เป็นคำพยากรณ์ในจักรราศีทั้งสิบสองซึ่งวารสารของไทยและบางกอกโพสต์จะกำหนดวันเกิดของแต่ละ
ราศีแตกต่างกัน ในที่นี้ดิฉันนำมาเป็นบทเรียนเพียง 2 ราศี คือ Capricorn
(ราศีมังกร) กับ
Aquarius (ราศีกุมภ์) หนังสือพิมพ์บางกอกโพสต์ คุณ Jeradine
Saunders ผู้พยากรณ์จัดให้
ราศีมังกรคือผู้ที่เกิดระหว่างวันที่ 22 ธันวาคม - 19 มกราคม ราศีกุมภ์
วันที่ 20 มกราคม - 18
กุมภาพันธ์ แต่ "โสรัจจะ" แห่งนิตยสารสกุลไทยได้จัดให้ราศีมังกรคือผู้ที่เกิดระหว่างวันที่
16 มกราคม
- 12 กุมภาพันธ์ และราศีกุมภ์ วันที่ 13 กุมภาพันธ์ - 13 มีนาคม
อย่างไรก็ตาม คำพยากรณ์ไม่ว่าจะ
เป็นของคุณ Jeradine Sauders หรือ "โสรัจจะ" จะเน้นหนักคำแนะนำ ตักเตือน
โดยใช้คำว่า ระวัง
จะมี จะได้รับ อาจต้อง เป็นต้น ส่วนปัญหาการแปลนั้นอยู่ที่การเลือกความหมายของคำให้สอดคล้อง
กับบริบท เพราะบางคำมีคำแปล 5-6 ความหมาย แต่ในบทแปลที่เรากำลังเขียนอยู่นี้ต้องการเพียง
ความหมายเดียว และบางครั้งความหมายเดียวนี้ ยังต้องใช้คำต่างๆ มาแต่งขึ้นเองเพื่อความสละสลวย
เช่น count v. แปลว่า นับ คิด เอามาคิด เข้าใจว่า หวังว่า
แต่ในที่นี้คือ count on แปลว่า พึ่งพา
เชื่อถือ ไว้วางใจ คำแปลที่เหมาะสมกับบริบทมากที่สุดคือ ไว้วางใจ
นอกจากนี้ปัญหาการแปลคือ
คำพังเพย สุภาษิต และสำนวน ซึ่งบางครั้งแปลตรงตัวได้ แต่บางครั้งต้อง
เขียนใหม่ โดยคงความหมายเดิมไว้ เช่น the older the fiddle, the
sweeter the tune เ
ป็นคำสุภาษิตที่บังเอิญแปลตรงตัวได้ แต่สำนวน on cloud nine แปลตรงตัวไม่ได้เลย
หมายถึงภาวะ
ที่มีความสุขอย่างยิ่ง บางสำนวนเปิดโอกาสให้ผู้แปลใช้ถ้อยคำที่มีสัมผัสพยัญชนะและสระเพื่อความ
ไพเราะ เช่น mire of pettiness ดิฉันแปลว่า ห้วงแห่งความยุ่งยากหยุมหยิม
มีสัมผัสพยัญชนะ
2 คู่ คือ ยุ่งยาก คู่หนึ่ง กับ หยุมหยิม อีกคู่หนึ่ง
หวังว่าการทำงานแปลของคุณคงขยายวงงานกว้างขวางหลากหลายขึ้น
ถึงแม้ว่าการแปลคำสอน คำ
แนะนำ คำเตือน...จะไม่ใช่เรื่องยาก แต่ก็ต้องระวังการใช้ถ้อยคำมิให้กระทบกระเทือนจิตใจผู้ได้รับ
คำแนะนำอันเป็นปัญหาทางจิตวิทยา คำเตือนที่เป็นคำสั่ง คำห้าม ถ้าใช้ถ้อยคำแข็งกระด้างจะฟังดู
เป็นการบีบบังคับ ดุดัน ซึ่งคนฟังไม่ชอบจนถึงขั้นเกลียดชังทั้งๆ
ที่ผู้ห้ามหรือผู้สั่งมีความหวังดีเต็มหัวใจ วันนี้ขอลาเพียงเท่านี้ พบกันใหม่โอกาสหน้า
สวัสดีค่ะ สิทธา พินิจภูวดล
|