| about this site | who we are | site map | reading tips | teaching tips | student tips | build vocab |
| teaching vocab | hot links | visit Thai school | Bangkok Post | Post books | student weekly | home


Tuesday, July 3, 2007

"Translate It" is designed for the many people who are required to translate English into Thai. It will also be useful for those who like some Thai-language support for their English lessons. These lessons are also very popular with expatriates who are learning Thai at an advanced level.

FOR THAI-WINDOWS 95 USERS, *THIS PAGE IS BEST VIEWED IN CordiaUPC (14 pt) OR OTHER UPC THAI-COMPATIBALE FONTS SUCH AS LILY, DILLENIA, EUCROSOCIA, FREESIA OR IRIS*

FOR INTERNATIONAL USERS, THAI FONTS CAN BE OBTAINED FROM THE FOLLOWING URL: http://thaigate.nacsis.ac.jp/files/thaifonts.html

..............................................................


สวัสดีครับ

สัปดาห์นี้ ตัวอย่างบทแปลที่นำเสนอให้แฟนนักแปลอ่าน เป็นเรื่องด้านวิทยาศาสตร์และภูมิศาสตร์ ที่
เกี่ยวข้องกับโลกและสิ่งแวดล้อมใกล้ตัวมนุษย์เรา ขณะนี้ ทั่วโลกกำลังวิตกกังวลโลกร้อนเพราะภาวะ
เรือนกระจก หิมะและน้ำแข็งแถบขั้วโลกละลายเร็ว ก่อปัญหาสิ่งแวดล้อมตามมานานัปการ แฟนผู้อ่าน
คงพอจำกันได้ ดิฉันเคยนำเสนอตัวอย่างบทแปล ในเรื่องแนวน้ำแข็งขั้วโลกลดถดถอยไป ซึ่งก่อหายนะ
แก่โลกตามมามากมาย ตัวอย่างบทแปลวันนี้ ชี้ย้ำวิกฤตโลกอีกกรณีหนึ่ง ที่เกิดจากแนวน้ำแข็งแถบเหนือ
ของโลกลดน้อยลงไป เพราะภาวะร้อนที่เกิดจากมือมนุษย์

การแปลข่าวด้านวิทยาศาสตร์และภูมิศาสตร์ ดังเช่นตัวอย่างบทแปลนี้ ผู้แปลต้องพบศัพท์วิชาการเฉพาะ
ด้านหลายคำด้วยกัน แม้ผู้แปลจะมีสิทธิในการเลือกใช้คำแปลก็จริงอยู่ แต่ผู้แปลอาจพลาดพลั้งตกม้าตาย
ได้โดยง่าย หากแปลตามใจชอบของตน จึงขอแนะนำให้ใช้ศัพท์ในแวดวงวิชาการที่ใช้กันอยู่ และมีผู้
รับรองว่าถูกต้องแล้ว ดังเช่น การแปลบทแปลนี้ ดิฉันใช้ พจนานุกรมศัพท์ภูมิศาสตร์ และ ศัพท์
วิทยาศาสตร์ อังกฤษ-ไทย ไทย-อังกฤษ
ฉบับราชบัณฑิตยสถาน เป็นหลักในการทำงาน

ขอเชิญมาร่วมแปลด้วยกันนะคะ


Images compiled from satellite data show the changes of the North Pole's summer ice cap from 1979 (left) to 2003.

ภาพที่สร้างจากข้อมูลดาวเทียมแสดงให้เห็นถึงความเปลี่ยนแปลง
ของแผ่นน้ำแข็งขั้วโลกช่วงหน้าร้อนระหว่างปี 1979 (ซ้าย)
ถึงปี 2003

Study explains how a vast ice sheet put the squeeze on Earth (and its gravity) [1]

HENRY FOUNTAIN

  1. The Earth is, to use a very unscientific term, "squishable". Put a heavy weight on it and the crust will deform. Remove the weight and the crust will rebound.
  2. During the last ice age the Laurentide ice sheet was extremely heavy. Some 3.2 kilometers thick and extending over what is now Canada and part of the United States, it caused the Earth's crust to deform by essentially squishing it out to the sides.
  3. That left less mass underneath it and less mass means less gravity. Since the sheet retreated the crust has been rebounding which means gravity has been slowly increasing.

รายงานวิจัยเปิดเผย
วิธีการที่พืดน้ำแข็งมหึมา
กดบีบอัดโลก
(และความถ่วงของโลก)
[๑]

เฮนรี เฟาน์เทน

  1. โลกมีลักษณะ...ขอใช้ ศัพท์แสง
    ที่ไม่ใช่ศัพท์วิทยาศาสตร์ว่า
    "ฟูดฟีบฟอดแฟบ" ลองเอาวัตถุ
    หนักๆ อย่างหนึ่งวางไว้ข้างบน
    เปลือกโลกจะเปลี่ยนลักษณะไป
    แล้วยกวัตถุหนักนั้นออก เปลือกโลก
    จะกระเด้งกลับมา
  2. ในสมัยน้ำแข็งครั้งหลังสุด พืดน้ำแข็ง
    ที่ชื่อลอเรนไทด์มีน้ำหนักมหาศาล
    บางส่วนหนาถึง 3.2 กิโลเมตร มี
    อาณาเขตแผ่กว้างปกคลุมบริเวณ
    พื้นที่ในปัจจุบัน คือ ประเทศแคนาดา
    และบางส่วนในประเทศสหรัฐอเมริกา
    พืดน้ำแข็งนี้ทำให้เปลือกโลกเปลี่ยน
    ลักษณะไป ลักษณะที่สำคัญ คือ กดบีบ
    เปลือกโลกออกไปทางด้านข้าง ๆ
  3. นี่ทำให้มวลเบื้องล่างเปลือกโลก
    ตรงนั้นลดน้อยลงไป เมื่อมีมวลน้อยลง
    นั่นหมายความว่า ความถ่วงของโลก
    น้อยลงด้วย ทว่าตั้งแต่พืดน้ำแข็ง
    ลดน้อยถอยถดหดไป เปลือกโลก
    ก็กำลังกระเด้งกลับขึ้นมา ซึ่งหมาย
    ความว่าความถ่วงของโลกค่อยๆ
    เพิ่มขึ้นมาด้วย

คำอธิบาย
หหัวข่าว
มีคำน่าสนใจ คือ how (adv.) อย่างไร เท่าไร แต่เมื่อดูประโยคนี้แล้ว กลับไม่ใช่คำถาม จึงต้องพิจารณา
หาความหมายใหม่ how เมื่อเป็น noun หมายถึง วิธี วิธีการ รูปแบบ ความหมายนี้ตรงกับบริบทนี้พอดี
¿
a vast ice sheet (n. phr.) พืดน้ำแข็งกว้างใหญ่มหึมา ice sheet (n.) พืดน้ำแข็ง หมายถึง
แผ่นน้ำแข็งที่ปกคลุมพื้นที่มากกว่า 50,000 ตารางกิโลเมตรในแถบขั้วโลก บางทีใช้ inland ice หรือ
inland ice sheet อย่าแปลว่า แผ่นน้ำแข็งตามที่เราคุ้นกันนะคะ ¿ put the squeeze วลีนี้เป็น
กุญแจสำคัญ ขอใช้ว่า กดบีบอัด เพื่อให้เห็นจินตภาพแท้จริง ¿ gravity (n.) ความถ่วง ซึ่งไม่เหมือน
กับ gravitation (n.) ความโน้มถ่วง (จริงๆ แล้ว ดิฉันก็ไม่รู้ความแตกต่างเหมือนกัน คิก ๆ!!)

ย่อหน้าที่ 1
กล่าวถึงลักษณะของโลกด้วยการสาธิตตัวอย่างง่ายๆ มีวลีน่าสนใจคือ to use a very unscientific
term
(n. phr.) ดิฉันขอใช้ว่า "ขอใช้ศัพท์แสงที่ไม่ใช่ศัพท์วิทยาศาสตร์ว่า" ¿ squishable (adj.)
คำนี้เป็นกุญแจสำคัญ ต้องหาคำแปลที่ตรงและเกิดจินตภาพได้ ดิฉันคิดอยู่นาน จึงได้คำ ฟูดฟีบฟอดแฟบ
คือยุบและพองได้ ¿ the crust (n.) เปลือกโลก (พจนานุกรมศัพท์ภูมิศาสตร์) ¿ deform (v.) เปลี่ยน
ลักษณะ (พจนานุกรมศัพท์ภูมิศาสตร์) ¿ rebound (v.) กระเด้งกลับ

ย่อหน้าที่ 2
เริ่มอธิบายวิธีการที่พืดน้ำแข็งมหึมาก่อให้เปลือกโลกเปลี่ยนลักษณะไป ¿ the last ice age เป็นวลี
ที่ใช้เฉพาะวิชาภูมิศาสตร์ คือ "สมัยน้ำแข็งครั้งหลังสุด" ¿ ข้อความในย่อหน้านี้แปลไปตามรูปประโยค
ไม่ยากเท่าไรนะคะ จะมีอยู่บ้างในวลีท้าย คือ essentially squishing it out to the sides ขอใ
ช้ว่า ลักษณะที่สำคัญ คือ กดบีบเปลือกโลกออกไปทางด้านข้างๆ ดิฉันใช้วิธีแปลให้ได้ความ โดย
เพิ่มเติมคำ ลักษณะ เข้าไป ให้ความชัดเจนยิ่งขึ้น

ย่อหน้าที่ 3
กล่าวถึงแรงพืดน้ำแข็งกดบีบ ทำให้ความถ่วงของโลกลดน้อยลงไป แต่เมื่อพืดน้ำแข็งลดน้อยลงไป
ความถ่วงของโลกกลับเพิ่มขึ้น ¿ mass (n.) มวล (ศัพท์วิทยาศาสตร์) ¿ retreated (p.p.) ลด ถอย
ถด หด ดิฉันขอผนวกใช้ทุกคำเป็น "ลดน้อยถอยถดหดไป" เพื่อให้เกิดจินตภาพตามลักษณะของคำ
คล้องจอง นี่เป็นความสุขอย่างหนึ่งของนักแปล ที่คิดคำใหม่ๆ ขึ้นมาใช้ให้เข้ากับบริบท

กรุณาติดตามตอนหน้าต่อนะคะ มีข้อพิสูจน์ที่น่าเชื่อถืออีก

สวัสดีค่ะ
จินตนา ใบกาซูยี    


  • This lesson is based on a short excerpt of an article from the Bangkok Post. Ajarn Chintana Bhaigasuyee, who has an MA in Reading and Language Arts from Florida State University in Tallahassee, Florida, USA, prepared the translation and commentary. For many years Ajarn Chintana was the director of the Book Translation Institute Department of Curriculum and Instruction Development, Ministry of Education.

    Back to our home page

    Read our other translate it columns here.

    | © The Post Publishing Public Co., Ltd.
    All rights reserved 2007

    Last modified: June 29, 2007
    |